Kibyra Antik Kenti | Gölhisar | Burdur

1
4946

Memleketim olan Burdur’un Karamanlı ilçesine yılda birkaç kez aile ziyareti için gidiyorum. Geçtiğimiz hafta sonu yine oradaydım ve bu kez aile saadetinden birkaç saatimi daha önce gitmediğim Kibyra Antik Kenti ziyareti için ayırdım.

Burdur da Türkiye’nin pek çok şehrinde olduğu gibi pek çok tarihi ve doğal güzelliğe ev sahipliği yapıyor. Hacılar Höyüğü, Sagalassos Antik Kenti, Salda Gölü, İnsuyu Mağarası bunları en bilinenleri. Bu listeye son yıllarda kazı çalışmalarına hız verilen Kibyra Antik Kenti de eklendi.

Kibyra Antik Kenti için Mehmet Akif Ersoy Üniversitesinin yürüttüğü kazı çalışmalarında Anadolu’da bulunan sağlam şekilli en büyük yer mozaiği bulundu. M.S. 250li yıllarda yapıldığı tahmin edilen mozaik için kazı çalışmaları halen devam ediyor. Ben Kibyra’yı ziyaret ettiğimde kazı ekibi ile birazcık sohbet etme şansım oldu, 1-2 aya mozaik tamamen sergilenebilir hale gelmiş olur dediler.

Şimdiki aklım olsa üniversitede arkeoloji okurdum. O mozaik kazısında çalışmak ve böyle bir eseri gün yüzüne çıkarmak müthiş heyecan verici bir deneyim olsa gerek. Hele ki ülkemizde kazılacak, henüz hiç kazılmamış bu kadar çok cevher toprak altında yatarken…

Kibyra Antik Kenti Hakkında

Kibyra Antik Kendi hakkında genel bilgi
Kibyra Antik Kendi hakkında genel bilgi

Kibyra, Roma / Helesnistik dönem öncesinden gelen Anadolu’nun eski uygarlıklarından Luvi’lere ait bir isim olduğu tahmin ediliyor. Amasyalı gezgin Strabon ise, Kibyralıların Lidya’lı olduklarını yazılarında söylemiş. Yine de en güçlü zamanını Roma döneminde yaşadığını söylemek mümkün.

Kibyra Antik Kentinde Stadyum, Tiyatro, Agora ve Meclis binası ile yakın zamanda ortaya çıkarılmış olan hamam kalıntıları oldukça iyi durumda.

Kibyra Stadyumu

Kibyra Stadyum’unda M.Ö. 1 yüzyıldan itibaren gladyatör gösterileri yapılıyormuş. Stadyum çevresinde savaşan gladyatör heykelleri de bulunmuş ancak şu an görmek mümkün değil.

Stadyum U şeklinde yapılmış, altı dolgulu olan kısmı çökmüş ama altı kaya olan kısmı oldukça sağlam. 10.000 kişi kapasitesi varmış stadyumun.

Gladyatörlerin savaştığı Kibyra Stadyumu
Gladyatörlerin savaştığı Kibyra Stadyumu

Kibyra Agorası

Kibyra agorası yani şehrin alışveriş merkezi gibi düşünebilirsiniz, şimdiki AVMler gibi 3 teras üzerinde kurulmuş, yani 3 katlı bir AVM gibi düşünebilirsiniz. Şehrin su ve kanalizasyon yapılarını da agoraya çıkan yollar üzerinde görmek mümkün. Agora’nın başında da bir tapınak yer alıyor.

Kibyra'nın alışveriş merkezi - agorası
Kibyra’nın alışveriş merkezi – agorası
kibyra-tapinak
Agora’nın başındaki tapınak

Kibyra Tiyatrosu

Eski şehirlerin hepsinde bir stadyum ve bir tiyatronun mutlaka olduğu dikkatinizi çekmiştir. Kibyra tiyatrosu da 8000 kişilik kapasitesi ile Anadolu’nun büyük tiyatrolarından bir tanesi.

Kibyra tiyatrosu
Kibyra tiyatrosu

Kibyra Müzik Evi & Meclis Binası

Şu an antik kentin en sağlam yeri müzik evi binası, meclis binası hatta mahkeme olarak kullanılmış olan bina, kış aylarında ise tiyatro olarak da hizmet vermiş. Bu bina 3600 kişi kapasitesi ile Anadolu’nun üstü kaplı en büyük antik yapısı olarak da kayıtlara geçmiş.

kibyra-muzik-evi

Bina zemininde aşağıdaki fotoğrafta ortadaki üzeri mıcırla kaplanmış sahne gibi olan yerde Medusa şeklinde bir mozaik bulunmuş ve bu mozaik yine Anadolu’da bulunan en büyük ve sağlam mozaik olma özelliği taşıyor, Medusa’nın %95’i toprak altında sağlam olarak kalmış. Aşağıdaki fotoğrafı Arkeolojihaber.net’ten aldım çünkü şu an mozaiğin üstünü mıcır ile kapatmışlar, 1-2 aya sergilenebilir olacağını söyledi oradaki kazı ekibi. 1700 yaşındaki medusa mozaiğinin 11 metre çapı varmış, gerçekten büyük 🙂

kibyra-medusa

kibyra-meclis-binasi
Müzik evinin dışarıdan görüntüsü

Kibyra Hamamı

Geç Roma dönemine ait Kibyra hamamı Türkiye’de sağlam olarak bulunan ilk tarihi hamam olma özelliğini de taşıyor. Büyüklüğü insanı gerçekten şaşırtıyor. Hamamın en az 800 yıllık olduğu tahmin ediliyor.

Kibyra-hamami

Kibyra Antik Kentine Nasıl Gidilir?

kibyra-ulasim

Kibyra Antik Kenti, Burdur’un Gölhisar ilçesi sınırları içinde hatta ilçeye tepeden bakıyor. Burdur il merkezine 110 km uzaklıktaki şehre gitmek için Burdur merkezden Gölhisar minibüslerine binilebilir, ancak şehir merkezinden mutlaka araçla çıkmak gerek, yürümek için uzak ve bildiğim kadarıyla toplu taşıma yok.

Özel araçla geliyorsanız Burdur-Fethiye karayolu üzerinde önce Gölhisar, Gölhisar’a geldikten sonra da Kibyra tabelalarını takip ederek ulaşabilirsiniz.

Antik kent çok geniş bir tepelik alana yayılmış durumda olduğundan rahat ayakkabılar tercih etmenizi ve yanınıza su almanızı öneririm.

MÖ 300’lerde kurulmuş köklü bir devlet geleneğine sahip Kibyra Antik Kenti, stadyumu, meclis binası, agorası (meydan) ile dünyanın en önemli antik kentlerinden biri olarak gösteriliyor. Burnumuzun dibinde bu kadar önemli bir antik kent varmış yıllarca ve biz yeni yeni farkına varıyoruz.

1 YORUM

  1. Aydın bölgesinde Afrodisias antik kentine çok benzetiyorum burasını. Gladyatörler burada da sahne alıyor bir nevi bölge eleme turnuvası düzenleniyor diye duymuştum son olarak Roma’ya gitmeden önce.

CEVAPLA

Please enter your comment!
Please enter your name here